Την Παρασκευή 17 Ιουλίου 2026, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε το ELECTRIFICATION ACTION PLAN / Σχέδιο Δράσης για τον Εξηλεκτρισμό.
Σύμφωνα με το σχέδιο, η ΕΕ θέτει έναν ιδιαίτερα φιλόδοξο στόχο εξηλεκτρισμού: το μερίδιο της ηλεκτρικής ενέργειας στην τελική κατανάλωση ενέργειας να ανέλθει στο 46% έως το 2040, από περίπου 23% που είναι σήμερα, αμετάβλητο μάλιστα τα τελευταία δέκα χρόνια.
Για λόγους σύγκρισης και μόνο, παραθέτω τα αντίστοιχα ποσοστά στην Ιαπωνία, την Κίνα και τη Νότια Κορέα τα οποία βρίσκονται ήδη στο 30% περίπου.
- Γνώρισε το νέο Citroen e-C3, το αμιγώς ηλεκτρικό αυτοκίνητο πόλης, από 17.900€!
- Αυτό είναι το D-SUV που αλλάζει τα δεδομένα στην κατηγορία του!
- Mercedes-Benz GLB Hybrid: Το premium SUV που έρχεται να αλλάξει τα δεδομένα
- Οδηγούμε στην Γερμανία το Jeep Compass 4xe
- Πρώτη επαφή στην Ελλάδα με το νέο Renault Twingo E-Tech
Το σχέδιο δράσης για τον εξηλεκτρισμό αφορά:
- στον τομέα οδικών και θαλάσσιων Μεταφορών και κατ’ επέκταση στην ηλεκτροκίνηση των οχημάτων,
- στον κτιριακό τομέα (ψύξη -θέρμανση με αντλίες θερμότητας κτλ) και
- στον βιομηχανικό τομέα.
Ο εξηλεκτρισμός ως απάντηση στην ενεργειακή εξάρτηση της Ευρώπης
Η Ευρώπη εξακολουθεί να βασίζεται υπερβολικά στα ορυκτά καύσιμα και αυτό αποτελεί μια δομική αδυναμία της ΕΕ.
Από την έναρξη της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή η Ευρώπη έχει δαπανήσει περισσότερα από 50 δισεκατομμύρια ευρώ επιπλέον σε εισαγωγές ορυκτών καυσίμων.
Ο «εξηλεκτρισμός» δεν παρουσιάζεται από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή μόνο ως μέτρο για την αντιμετώπιση της κλιματικής αλλαγής, αλλά και ως μέτρο ενεργειακής ασφάλειας και στρατηγικής αυτονομίας.
Από τα 8 στα 120 εκατομμύρια ηλεκτρικά αυτοκίνητα: ο μετασχηματισμός του ευρωπαϊκού στόλου οχημάτων
Στο Σχέδιο Δράσης αναφέρεται: «Μια ενεργειακή μετάβαση με τον εξηλεκτρισμό στο επίκεντρο θα μπορούσε, για παράδειγμα, να ενισχύσει την οικονομική βιωσιμότητα της παραγωγής ηλεκτρικών οχημάτων στην ΕΕ, μέσω της προώθησης της υιοθέτησης περίπου 120 εκατομμυρίων αμιγώς ηλεκτρικών οχημάτων (BEV), έναντι περίπου 8 εκατομμυρίων σήμερα.»
Σύμφωνα με την Ένωση Ευρωπαίων Κατασκευαστών Αυτοκινήτων (ACEA) σήμερα στην ΕΕ κυκλοφορούν 260 εκ. επιβατικά οχήματα.
Κατά συνέπεια, μέσα στα επόμενα 14 χρόνια, ο αριθμός των αμιγώς ηλεκτρικών επιβατικών οχημάτων, σύμφωνα με το ευρωπαϊκό Σχέδιο Δράσης, θα πρέπει να αυξηθεί περίπου κατά 15 φορές, ώστε να ανέλθει σε επίπεδο που αντιστοιχεί χονδρικά στο ήμισυ του συνολικού στόλου επιβατικών οχημάτων της ΕΕ.
Αν σταθούμε λίγο περισσότερο στη φράση «να ενισχύσει την οικονομική βιωσιμότητα της παραγωγής ηλεκτρικών οχημάτων στην ΕΕ», που αναφέρθηκε παραπάνω, γίνεται σαφές ότι ο εξηλεκτρισμός δεν είναι μόνο ενεργειακή ή περιβαλλοντική στρατηγική, αλλά και εργαλείο βιομηχανικής πολιτικής.
Στόχος επίσης του Σχεδίου Δράσης, εκτός των ηλεκτρικών επιβατικών οχημάτων, αναφορικά με τα φορτηγά είναι o ακόλουθος:
«Έως το 2040 θα πρέπει να έχουν αναπτυχθεί επαρκείς συνδέσεις με το ηλεκτρικό δίκτυο για δημόσια προσβάσιμη φόρτιση βαρέων οχημάτων (HDV) και φόρτιση σε αμαξοστάσια, ώστε να καταστεί δυνατή η ηλεκτρική κίνηση μέσω μπαταρίας για το 40% του στόλου φορτηγών της ΕΕ.»
Αυτό σημαίνει ότι το Σχέδιο Δράσης εμμέσως αναφέρει ότι τα επόμενα χρόνια και ο μισός περίπου στόλος των φορτηγών (40%) θα πρέπει να γίνει ηλεκτρικός από σχεδόν μηδενικός που είναι σήμερα.
Μια πρώτη προσέγγιση δείχνει ότι η ιδιαίτερα φιλόδοξη στόχευση δεν αφορά μόνο τον τομέα των οδικών μεταφορών και των οχημάτων αλλά και τους υπόλοιπους τομείς που καλύπτει το σχέδιο δράσης. Ενδεικτικά, στον κτιριακό τομέα και ειδικότερα στην ψύξη και θέρμανση των κτιρίων, τίθεται ως στόχος η εγκατάσταση περίπου 4 εκατομμυρίων αντλιών θερμότητας ετησίως, έναντι περίπου 2,5 εκατομμυρίων που εγκαταστάθηκαν το 2025.
Αντίστοιχα, στις θαλάσσιες μεταφορές, έως το 2040 προβλέπεται η ανάπτυξη επαρκών ηλεκτρικών υποδομών στα λιμάνια και εγκαταστάσεων φόρτισης από ξηράς, ώστε περίπου το ένα τρίτο του στόλου των ferries της ΕΕ θα πρέπει να είναι ηλεκτρικά
Υπενθυμίζω ότι σύμφωνα με το Σχέδιο Δράσης όλα αυτά θα πρέπει να έχουν επιτευχθεί έως το 2040. Το χρονικό περιθώριο των 14 ετών είναι ιδιαίτερα περιορισμένο για μια τόσο βαθιά αλλαγή στον τρόπο με τον οποίο μετακινούμαστε, θερμαίνουμε τα κτίριά μας και λειτουργούμε τη βιομηχανία μας.
Για την Ελλάδα ειδικότερα, η πρόκληση είναι ακόμη μεγαλύτερη, καθώς η χώρα ξεκινά από χαμηλή διείσδυση ηλεκτρικών οχημάτων, διαθέτει έναν από τους γηραιότερους στόλους οχημάτων στην Ευρώπη και χρειάζεται σημαντικές επενδύσεις σε υποδομές φόρτισης και ηλεκτρικά δίκτυα.
Επομένως, η επίτευξη των ευρωπαϊκών στόχων δεν θα εξαρτηθεί μόνο από την τεχνολογική πρόοδο, αλλά και από την ταχύτητα με την οποία θα μπορέσουν να προσαρμοστούν η οικονομία, οι υποδομές και η κοινωνία στις απαιτήσεις αυτής της μετάβασης.
*O Αντώνης Πολυχρονόπουλος είναι Τεχνικός Διεύθυντής στην ΑΒΑΞ ΙΚΤΕΟ Α.Ε. / Auteco, αλλά και Μηχανολόγος – Μηχανικός του ΕΜΠ.