Η είδηση ότι η Volkswagen εξετάζει το ενδεχόμενο να διακόψει την παραγωγή σε 4 εργοστάσιά της στη Γερμανία δεν έπεσε ως κεραυνός εν αιθρία. Αποτελεί το τελευταίο επεισόδιο μιας σειράς εξελίξεων που αποτυπώνουν τις πιέσεις, τις οποίες δέχεται ο μεγαλύτερος ευρωπαϊκός κατασκευαστής αυτοκινήτων.
Σύμφωνα με δημοσίευμα του γερμανικού οικονομικού περιοδικού WirtschaftsWoche, το οποίο επικαλείται έγγραφο του εποπτικού συμβουλίου της Volkswagen, η διοίκηση φέρεται να έχει θέσει επί τάπητος ένα μακροπρόθεσμο σχέδιο τερματισμού της παραγωγής σε 4 γερμανικές εγκαταστάσεις.
Εφόσον το σχέδιο προχωρήσει, η παραγωγή στο Emden και το Zwickau θα μπορούσε να ολοκληρωθεί το 2031. Θα ακολουθούσε το εργοστάσιο του Ανόβερου το 2032, ενώ τελευταίο στη λίστα φέρεται να είναι το Neckarsulm, όπου η παραγωγή θα μπορούσε να σταματήσει το 2034.
- Citroen e-C3 Urban: Προσιτή ηλεκτροκίνηση, από 17.900 ευρώ
- Zeekr 7GT: Πρακτικό shooting brake με επιδόσεις supercar και αυτονομία έως 655 χιλιόμετρα
- Skoda Elroq: Nέα εποχή ηλεκτροκίνησης, με αυτονομία έως 717 χιλιόμετρα
- Nissan Micra: Για πρώτη φορά αποκλειστικά ηλεκτρικό με έως 416 χλμ. αυτονομίας
- MINI Aceman: Ηλεκτρικές επιδόσεις και χαρακτήρας MINI με έως 218 ίππους
Πρόκειται, ασφαλώς, για ένα σενάριο με ορίζοντα αρκετών ετών και όχι για άμεσο κλείσιμο των μονάδων. Ωστόσο, η ίδια η συζήτηση αποτυπώνει το μέγεθος της αναδιάρθρωσης που βρίσκεται σε εξέλιξη στη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία.
Το επόμενο κρίσιμο βήμα
Το θέμα αναμένεται να βρεθεί στο επίκεντρο της συνεδρίασης του εποπτικού συμβουλίου της Volkswagen, η οποία έχει προγραμματιστεί για την Παρασκευή. Ωστόσο, η γερμανική εταιρεία απέφυγε να επιβεβαιώσει το δημοσίευμα.
Εκπρόσωπος της Volkswagen δήλωσε ότι η εταιρεία δεν σχολιάζει το περιεχόμενο εγγράφων του εποπτικού συμβουλίου, αφήνοντας ανοιχτό το ζήτημα σχετικά με το εάν το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα αποτελεί οριστική πρόταση ή μέρος εσωτερικών σεναρίων που εξετάζονται.
Η εξέλιξη έρχεται σε μία περίοδο κατά την οποία η Volkswagen επιχειρεί να περιορίσει το κόστος και να προσαρμοστεί σε μια ευρωπαϊκή αγορά που αλλάζει ταχύτατα. Η μετάβαση στην ηλεκτροκίνηση, η χαμηλότερη ζήτηση σε ορισμένες κατηγορίες, το υψηλό κόστος παραγωγής στη Γερμανία και η ενίσχυση των Κινέζων κατασκευαστών έχουν δημιουργήσει ένα ιδιαίτερα δύσκολο περιβάλλον για τους παραδοσιακούς Ευρωπαίους κατασκευαστές.
Από τη Volkswagen στην ευρύτερη γερμανική βιομηχανία
Η υπόθεση των εργοστασίων της Volkswagen δεν εξελίσσεται απομονωμένα από το ευρύτερο βιομηχανικό περιβάλλον της Γερμανίας. Το Βερολίνο βρίσκεται αντιμέτωπο με αυξανόμενες πιέσεις από τη γερμανική επιχειρηματική κοινότητα, για μια πιο αυστηρή στάση απέναντι στην Κίνα.
Η αλλαγή αυτή είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς επί χρόνια πολλές γερμανικές επιχειρήσεις αντιμετώπιζαν με επιφυλακτικότητα την επιβολή εμπορικών περιορισμών, φοβούμενες πιθανές κινεζικές αντιδράσεις.
Σήμερα όμως, η εικόνα αλλάζει. Οι γερμανικές επιχειρήσεις ζητούν από την κυβέρνηση του Καγκελάριου, Friedrich Merz, να αντιμετωπίσει πιο αποφασιστικά τις εμπορικές ανισορροπίες και αυτό που χαρακτηρίζουν αθέμιτο ανταγωνισμό από κινέζικες εταιρείες.
Το εμπορικό έλλειμμα της Γερμανίας απέναντι στην Κίνα αυξήθηκε κατά περίπου 22 δισ. ευρώ μέσα σε έναν χρόνο, φτάνοντας τα 89,3 δισ. ευρώ. Την ίδια περίοδο, οι εισαγωγές αυξήθηκαν κατά 8,8%, ενώ οι γερμανικές εξαγωγές προς την Κίνα μειώθηκαν κατά 9,7%.
Η Κίνα αλλάζει τους συσχετισμούς
Για τη γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία, το πρόβλημα είναι ακόμη πιο έντονο. Η Volkswagen εξακολουθεί να διαθέτει το μεγαλύτερο μερίδιο στην ευρωπαϊκή αγορά, όμως οι Κινέζοι κατασκευαστές αυξάνουν σταθερά την παρουσία τους.
Στην Κίνα, η Volkswagen έχει ήδη βρεθεί αντιμέτωπη με την ταχύτατη άνοδο εταιρειών όπως η BYD, ενώ πλέον οι ίδιοι κατασκευαστές μεταφέρουν την πίεση και στην ευρωπαϊκή αγορά.
Τον Ιούνιο, οι BYD, Chery και Leapmotor κατέγραψαν πολλαπλάσιες πωλήσεις σε σχέση με τον ίδιο μήνα του 2025, ενώ οι SAIC και Geely σημείωσαν επίσης σημαντική άνοδο, άνω του 50% και του 11% αντίστοιχα.
Το πρόβλημα, επομένως, δεν αφορά μόνο το πόσα αυτοκίνητα πωλούνται, αλλά και το κόστος με το οποίο παράγονται. Οι ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες καλούνται να ανταγωνιστούν κατασκευαστές που έχουν αναπτύξει ιδιαίτερα γρήγορα την τεχνολογία τους και διαθέτουν ισχυρή κρατική υποστήριξη.
Έκθεση του ΟΟΣΑ που δημοσιεύθηκε τον Ιούνιο διαπίστωσε ότι οι Κινέζοι κατασκευαστές λαμβάνουν κρατική στήριξη πολλαπλάσια εκείνης των ανταγωνιστών τους στις χώρες του ΟΟΣΑ, σε σχέση με τα έσοδά τους.
Η αλλαγή στάσης της Volkswagen
Μέσα σε αυτό το περιβάλλον, ακόμη και η Volkswagen φαίνεται να αναζητά τρόπους δημιουργίας πιο ισορροπημένων συνθηκών ανταγωνισμού.
Ο διευθύνων σύμβουλος του ομίλου, Oliver Blume, έχει ζητήσει τη δημιουργία «ίσων όρων ανταγωνισμού» στην Ευρώπη, αναφερόμενος μεταξύ άλλων στην απουσία δασμών για τα plug–in υβριδικά οχήματα που εισάγονται από την Κίνα.
Παράλληλα, έχει υποστηρίξει την ανάγκη για κανόνες «Made in Europe», οι οποίοι θα μπορούσαν να αυξήσουν το ποσοστό ευρωπαϊκά κατασκευασμένων εξαρτημάτων στα οχήματα.
Οι δηλώσεις αυτές προκάλεσαν αντιδράσεις στην Κίνα και ερμηνεύτηκαν από κινέζικα μέσα ως έκκληση για μεγαλύτερο προστατευτισμό. Η Volkswagen στη συνέχεια επιχείρησε να χαμηλώσει τους τόνους, γεγονός που δείχνει πόσο δύσκολη είναι η ισορροπία που καλείται να διατηρήσει.
Από τη μία πλευρά, οι ευρωπαϊκές αυτοκινητοβιομηχανίες ζητούν προστασία απέναντι στον αυξανόμενο ανταγωνισμό. Από την άλλη, η Κίνα παραμένει μία από τις σημαντικότερες αγορές τους.
Η πίεση μεταφέρεται στο Βερολίνο
Η γερμανική κυβέρνηση βρίσκεται πλέον στη μέση αυτής της εξίσωσης. Ο Friedrich Merz έχει ζητήσει από το υπουργικό συμβούλιο να επεξεργαστεί προτάσεις για την αντιμετώπιση των εμπορικών ανισορροπιών μεταξύ Ευρωπαϊκής Ένωσης και Κίνας, ενώ παράλληλα εξακολουθεί να θεωρεί το Πεκίνο σημαντικό οικονομικό εταίρο.
Την ίδια στιγμή, η Ένωση Γερμανικών Αυτοκινητοβιομηχανιών (VDA), η οποία είχε αντιταχθεί το 2024 στους ευρωπαϊκούς δασμούς για τα αμιγώς ηλεκτρικά οχήματα που κατασκευάζονται στην Κίνα, επανεξετάζει τη θέση της υπό το φως των νέων δεδομένων.
Ακόμη και άλλοι μεγάλοι γερμανικοί βιομηχανικοί όμιλοι έχουν εκφράσει ανησυχίες. Ο CEO της Siemens Energy, Christian Bruch, έχει υποστηρίξει ότι η αντιμετώπιση κινέζικων εισαγωγών ως ευρωπαϊκών προϊόντων δεν μπορεί να θεωρείται αποδεκτή, ζητώντας αυστηρότερους κανόνες και μεγαλύτερη έμφαση στο τοπικό περιεχόμενο.
Το ερώτημα για τη Volkswagen
Όλες αυτές οι εξελίξεις καταλήγουν σήμερα στην ίδια κρίσιμη ερώτηση: πόσο μεγάλο θα είναι τελικά το αποτύπωμα της αναδιάρθρωσης της Volkswagen στη Γερμανία;
Το ενδεχόμενο διακοπής της παραγωγής σε τέσσερα εργοστάσια έως το 2034 δείχνει ότι η αλλαγή δεν αφορά πλέον μόνο συγκεκριμένα μοντέλα ή γραμμές παραγωγής. Αγγίζει τον ίδιο τον τρόπο, με τον οποίο η Volkswagen οργανώνει τη βιομηχανική της παρουσία στην Ευρώπη.
Το επόμενο διάστημα αναμένεται να δείξει εάν το χρονοδιάγραμμα που αποκαλύφθηκε αποτελεί το τελικό σχέδιο ή ένα από τα σενάρια που βρίσκονται στο τραπέζι. Σε κάθε περίπτωση, το γεγονός ότι τέτοια σενάρια συζητούνται ήδη σε επίπεδο εποπτικού συμβουλίου αποτελεί σαφή ένδειξη της πίεσης που δέχεται η γερμανική αυτοκινητοβιομηχανία.
Και πίσω από τις εγκαταστάσεις στο Emden, το Zwickau, το Ανόβερο και το Neckarsulm βρίσκεται ένα πολύ μεγαλύτερο ζήτημα: η προσπάθεια της Volkswagen να παραμείνει ανταγωνιστική σε μια ευρωπαϊκή αγορά όπου το κόστος παραγωγής αυξάνεται, η ηλεκτροκίνηση αλλάζει τους κανόνες του παιχνιδιού και οι Κινέζοι κατασκευαστές διεκδικούν πλέον με αξιώσεις τη θέση τους.
